Een verwend nest

4 Jun

Wilde eenden kennen een lange broedperiode die wel van februari tot augustus kan duren. Gedurende die tijd hebben zij geregeld 2 tot 3 legsels, bestaande uit 6 tot 10 eieren.

Reintje op onze kooi (foto Frans Rodenburg)

Toenemende natuurwaarden

De eendenkooi van Ruigoord heeft nog geen vaste zogenaamde ‘staleenden’, maar door onze aanpoot van groen en door het gedoseerd terug laten groeien van spontane inheemse vegetatie begint de kooi elk voorjaar aantrekkelijker te worden als broedplaats voor aanvliegende wilde watervogels. Tegelijkertijd wordt de eendenkooi ook interessanter voor hermelijnen, wezels en vossen, die graag een eendeneitje lusten.

In de werkplaats van de eendenkooi

Beïnvloeding voor broodwinning

Het persoonlijk belang van een kooiker in de 17e was niet direct om biodiversiteit te bevorderen, maar een plek te creëren die zoveel mogelijk eenden en ook eieren opleverden voor consumptie en verkoop. In de Gouden Eeuw werden er meer eendeneieren gegeten dan kippeneieren. Een van de maatregelen die de kooiker kon nemen om beschermende broedplaatsen te creëren was het plaatsen van speciaal gemaakte broedkorven. Deze van wilgentenen gevlochten korven, geplaatst op stokken op enige hoogte boven het oppervlak van het water van de kooiplas, bood al een eerste goede bescherming. Het vullen van de korf met droog nestmateriaal deed de eend hierbij niet zelf, dit moest de kooiker verzorgen. Letterlijk een ‘verwend nest’!

Nieuwe korven op de plas

Onze biezen pakken

De wilgentenen voor deze korven werden in de 17e eeuw gesneden door griendwerkers, een zo goed als verdwenen beroep. De restanten van klassieke griendbossen zijn vandaag de dag nog terug te vinden op de moerasachtige gronden van de Biesbosch in Zuid-Holland. Dus geen passendere plaats uit te kiezen voor de aanschaf van een aantal broedkorven als in de nabij gelegen oudste stad van Holland, Dordrecht.

In Holland beroemder als Donald D.

In Dordrecht aangekomen heeft Frans Rodenburg de gelegenheid aangegrepen hier een van de oudste musea van Nederland te bezoeken. Een van de topstukken van dit Dordrechts museum is een door Aelbert Cuyp (1620-1691) geschilderd portret van wellicht de beroemdste eend van Nederland: Sijctghen, oftewel in de hedendaagse spelling ‘Sijtje’.

Sijtje was op haar hoge respectabele leeftijd van 23 jaren nog goed voor het leggen van 100 eieren per jaar, dus met een zeer gedenkwaardig gedicht als opschrift naast het portret terecht hiermee tot in de eeuwigheid geëerd!

Ik ben gebroet te wercken.dam
k’was jonck en goet. doen ick hier quam
in voogelen borch, sonder te paeren
heb ick geleeft, wel twintich jaren
wel hondert eijers tsjaers geleijt
daerom ben ick geconterfeijt
gebroocken beennen, tooch wt geneesen
gesondt en bont is noch mijn weesen
en als ick sijctghen steruen sal
soo schrijft hoe out, en tjaer getal
1647.

anno vijftich dartich daeghen
in october hoort men claeghen
sijctghen doot, dit is al waer
out zijnde drijentwintich jaer
1650.

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: